Zdaniem kontroli przeprowadzonej przez Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych najwięcej naruszeń wykazują zamówienia nieprzekraczające progów unijnych. Mnóstwo nieścisłości i bezpodstawnych działań – kontrola obnaża oszustwa i uchybienia. Pieniądze Unijne mają być coraz lepiej wydawane, ustawa o Prawie zamówień publicznych musi być przestrzegana w całości. Inaczej zapanuje bezprawie.
Prezes Urzędu Zamówień Publicznych w 2014 roku przeprowadził 219 kontroli zamówień współfinansowanych ze środków unijnych o wspólnej wartości 32 miliardy złotych. Kontrole obligatoryjne, które były najliczniejsze, objęły przede wszystkim inwestycje kolejowe, drogowe, wodociągowo-kanalizacyjne, budowy baz danych, dostawy aparatury naukowo-badawczej dla Uniwersytetów, dostawy tramwajów i budowy sieci szerokopasmowych. Szeroko pojęta infrastruktura i środowisko zostały dofinansowane na 31 miliardów złotych. 38 kontroli doraźnych zamówień dotyczyło zamówień o wartości nie przekraczającej progów unijnych. Są to przede wszystkim zamówienia na roboty budowlane w zakresie modernizacji przestrzeni publicznej oraz rozbudowy lub przebudowy infrastruktury publicznej. Łączna wartość tych zamówień wynosi 556 milionów złotych.
Projekty współfinansowane z pieniędzy Unii Europejskiej są pod surowym nadzorem Urzędu Zamówień Publicznych, który dba o prawidłowy przebieg projektu i wyłapuje błędy lub oszustwa. Największe inwestycje, które według raportu najlepiej sobie radzą z kontrolami i wdrażaniem przepisów w życie, są objęte z obligatoryjną kontrolą UZP. Ta kontrola jest narzucana przy zamówieniach osiągających 20 milionów euro w przypadku robót budowlanych oraz 10 milionów euro w przypadku dostaw i usług. Podstawa prawna do tego typu działań to: art. 169 ustawy Prawo zamówień publicznych z 29 stycznia 2004 r. (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 907 ze zm.; dalej: p.z.p.). W takich przypadkach zaledwie 8% zamówień znacznie narusza przepisy.
Zamówienia, które nie osiągają takiego pułapu wartości znacznie zaniżają statystyki. Są to projekty sprawdzane na wniosek wykonawców lub instytucji zarządzającymi funduszami lub też z urzędu. Zanim kontrola dojdzie do skutku, przeprowadza się postępowanie wyjaśniające i weryfikujące jej zasadność. Te kontrole dzielą się na uprzednie, czyli przeprowadzane przed zawarciem umowy oraz doraźne, przeprowadzane nawet po realizacji projektu.